Pedagogik mahorat

O'qituvchining ta’lim jarayonidagi mahorati

taqdimot faylini yuklab olish

davom etish

Ustoz maslahati

davom etish

Ustoz maslahati

davom etish

Barkamol harakat

davom etish

tarbiyaviy videorolik

davom etish

kitob rasmi

Abu Ali ibn Sinoning "Tibbiy o'gitlar" risolasi

Abu Ali ibn Sino sog‘likni saqlashda asosiy narsa quyidagi yetti umumiy va zaruriy sabablarni mutadil qilishni ta’kidlagan. Mijozni mo‘tadil qilish; yeyiladigan va ichiladigan narsalarni tanlash; gavdani chiqindidan tozalash; to‘g‘ri tuzilishni saqlash; burunga tortiladigan xavoni yetarli va yahshi qilish; kiyimli narsalarni yahshilash; jismoniy va ruhiy harakatlarni mo‘tadil qilish; shu harakatlar jumlasiga ma’lum darajada uyqu va uyg‘oqlik ham kiradi.
"Tib qonunlari"da to‘g‘ri ovqatlanish sog‘lom turmush tarzining asosiy omili sifatida ko‘rsatilgan:Bolalar uchun ovqatlanish rejimini tuzishda mizoj xususiyatlarini hisobga olish; ovqatlanish miqdorini nazorat qilish, me’yoridan ortiq yeyishdan saqlanish; yurli oziq-ovqatlarning sifati va ularning tarkibiy qismlariga e’tibor berish; ovqatlanish tartibini yil fasllari va iqlim sharoitlariga moslash.
Ibn Sino ta’lim-tarbiya jarayonida aqliy va ma’naviy tarbiyaning jismoniy tarbiya bilan uyg‘unligini ta’kidlaydi:Bolaning aqliy qobiliyatlarini rivojlantirish uchun darslar orasida dam olish vaqtini to‘g‘ri tashkil etish; yosh xususiyatlarini hisobga olgan holda bilim berish; bolaning qiziqishlari va qobiliyatlarini e’tiborga olish; ma’naviy tarbiya orqali ruhiy sog‘lomlikni ta’minlash.
Ibn Sino muhit omilining bolalar sog‘lig‘iga ta’sirini alohida qayd etadi:Bolaning yashash joyi toza havoli, yorug‘ va qulay bo‘lishi kerak; o‘quv xonalari gigiyena talablariga javob berishi lozim; toza suv va sifatli oziq-ovqat bilan ta’minlash zarur; bolaning dam olishi va uyqusi uchun qulay sharoit yaratish; fasllar o‘zgarishi bilan bog‘liq kasalliklarning oldini olish choralarini ko‘rish haqida ta’kidlagan. 

Kitobni yuklab olish
Genrix Altshullerning sog‘lom turmush tarziga oid tavsiyalari
    Genrix Saulovich Altshuller ixtirochi, yozuvchi va kashfiyotchilik nazariyasining asoschisi.
U asosan TRIZ (Ixtirochilik Masalalarini Yechish Nazariyasi) bilan mashhur bo‘lgan. Uning ijodiy faoliyati va hayot falsafasida sog‘lom turmush tarziga doir qimmatli g‘oyalar mavjud:
  • Ijodiy salomatlik va aqliy faollik: "Ijodiy fikrlash – aqliy salomatlikni ta’minlovchi omil"; muammolarni yechish va yangi g‘oyalarni yaratish miyaning salomatligini mustahkamlaydi; "Miyani muntazam mashq qildirish uni yoshartiradi"
  • Vaqtni samarali taqsimlash: "Kishi o‘z vaqtining haqiqiy xo‘jayini bo‘lishi kerak"; Altshuller "kun rejasi" tizimini ishlab chiqqan, bu tizim stress va charchoqni kamaytiradi; "Vaqtingizni to‘g‘ri boshqarsangiz, salomatligingizni ham boshqarasiz"
  • Ijodiy ishdan dam olish: "Aqliy mehnat bilan shug‘ullanganda muntazam tanaffuslar qilish kerak"; dam olish turini o‘zgartirib turish – aqliy mehnatdan so‘ng jismoniy faoliyat bilan shug‘ullanish; "Miyani zo‘riqishdan saqlash uchun, fikrlash faoliyatini almashtirish zarur"
  • Ijodiy ishdan dam olish: "Aqliy mehnat bilan shug‘ullanganda muntazam tanaffuslar qilish kerak"; dam olish turini o‘zgartirib turish – aqliy mehnatdan so‘ng jismoniy faoliyat bilan shug‘ullanish; "Miyani zo‘riqishdan saqlash uchun, fikrlash faoliyatini almashtirish zarur"
  • Maqsadli yashash: "Maqsadsiz yashash -sog‘liqni yo‘qotishga olib keladi"; aniq maqsadga ega bo‘lish ichki energiyani to‘g‘ri sarflashga yordam beradi; "Kishi o‘z oldiga qo‘ygan maqsadlari bilan tirik"
  • Ijodiy muhit yaratish: "Atrofingizdagi muhit sizning fikrlashingizga ta'sir qiladi"; Ijobiy va ijodiy muhit yaratish orqali ruhiy salomatlikni mustahkamlash; "Ijodiy fikrlash uchun sog‘lom muhit zarur"
  • Doimiy o‘rganish va rivojlanish: "To‘xtab qolish - orqaga ketish demakdir"; doimiy o‘rganish va yangi bilimlarni o‘zlashtirish - miyaning salomatligini saqlash usuli; "Bilimlar va ko‘nikmalar -insonning eng qimmatli boyligi"
  • Hayotga ijodiy yondashuv: "Har qanday muammoni ijodiy yechimini topish mumkin"; qiyinchiliklarni ijodiy yechish stress va salbiy emotsiyalarni kamaytiradi; "Ijodiy yondashuv orqali hayotdagi to‘siqlarni yengish mumkin"
  • Ichki energiyani boshqarish: "Har bir kishining ichki energiyasi cheklangan, uni to‘g‘ri sarflash kerak"; keraksiz narsalarga energiya sarflamaslik haqidagi g‘oyasi; "Energiyani to‘g‘ri yo‘naltirish - sog‘lom turmush tarzining asosi"
  • Hayotdagi muvozanat: "Hayotning barcha jabhalarida muvozanatni saqlash kerak";      ish, oila, shaxsiy qiziqishlar va dam olish o‘rtasida muvozanatni saqlash; "Muvozanatli hayot - uzoq umr ko‘rish garovi"
  • Muammolarga yechim topish mahorati: "Har qanday muammo yechimga ega"; muammolarni tizimli yechish orqali stress va asabiylashishni kamaytirish; "Muammolardan qochish emas, ularga yechim topish kerak"

Jismoniy faollikni zamonaviylashtirish: 

    Qiziqishlarni hisobga olish: Bolaning qiziqishiga mos sport turlarini tanlash; Gadjetlar yordamida faollikni rag‘batlantirish: Fitness trekerlar, harakatli video o‘yinlar, sport ilovalaridan foydalanish;oilaviy sport an’analarini shakllantirish: hafta oxirida oilaviy velosiped safarlarini, sayrlarni tashkil etish;kundalik faollik me’yorlariga rioya qilish: 5-17 yoshdagi bolalar uchun kuniga kamida 60 daqiqa o‘rtacha yoki yuqori intensivlikdagi jismoniy faollik;turli xil harakatli faoliyatni taqdim etish: Kuch, chidamlilik, koordinatsiya va egiluvchanlikni rivojlantiruvchi mashqlarni muvozanatli kiritish.

    Psixologik salomatlik va emotsional barqarorlik: Stress boshqaruvini o‘rgatish: nafas olish texnikalarini bolalarga moslashtirgan holda o‘rgatish; Sog‘lom muloqot ko‘nikmalarini rivojlantirish: Fikrlarni ifodalash, tinglash va muammolarni hal qilish usullarini o‘rgatish; Muvaffaqiyatsizlikka bardosh berish qobiliyatini shakllantirish: Xatolar va mag‘lubiyatlardan saboq olishni o‘rgatish; Ijobiy fikrlash modellarini rivojlantirish: Kundalik yoki "minnatdorchilik kundaligi" yuritish orqali ijobiy tafakkurni shakllantirish;Emotsional intellektni rivojlantirish: O‘z hissiyotlarini anglash va boshqarish ko‘nikmalarini shakllantirish

avvalgi mavzuga qaytish keyingi mavzuga o'tish